Jak rozmawiać z dziećmi o wojnie?

Bez względu na to, jaką rozmowę planujemy odbyć z naszym dzieckiem, powinniśmy malucha traktować jako rozmówcę pełnoprawnego. To właśnie od podejścia rodziców do komunikacji z dzieckiem zależy jego poczucie własnej wartości. Wzajemny szacunek jest tutaj niezwykle ważny. Jednak – jak doskonale wiemy – sposób prowadzenia rozmowy nie zawsze jest łatwy, szczególnie wtedy, kiedy sam temat bywa trudny nie tylko dla nas, ale również dla dziecka. O czym zatem należy pamiętać rozmawiając na trudne tematy? Jak rozmawiać z naszym dzieckiem o wojnie? Oto kilka rad które przygotowało nasze przedszkole w Rzeszowie.

Świat nie zawsze jest kolorowy, czyli trudne rozmowy na trudne tematy. Przeedszkole w Rzeszowie podpowiada, jak to zrobić…

Nie zdziwi nikogo fakt, że rolą rodziców oraz opiekunów dzieci jest tłumaczenie im otaczającej rzeczywistości. Dotyczy to nie tylko wspaniałości i radości, których doświadczamy codziennie, ale sprowadza się także do wyjaśniania trudnych, bolesnych, a nawet tragicznych wydarzeń. Gdybyśmy żyli w idealnym świecie, nikt z nas nie musiałby mierzyć się z tematem wojny, a tym bardziej nie musiałby tego wyjaśniać dziecku. Jednak ostatnie wydarzenia pokazują, że otaczająca nas rzeczywistość może zmienić się nagle, dlatego też musimy się liczyć z tym, że konieczne okaże się zmierzenie się nie tylko z trudnymi emocjami, ale również okolicznościami.

Bez względu na to, w jakim wieku są nasze dzieci, powinniśmy pamiętać o tym, że zasługują one na bezwzględny szacunek i szczerość. Dlatego też o ataku zbrojnym za naszą wschodnią granicą powinniśmy poinformować dzieci, zanim zrobi to za nas ktoś inny w być może nie do końca przemyślany sposób. Zdajemy sobie sprawę również z tego, że rozterki dotyczące tego tematu podziela wiele rodziców. Jest to rzecz naturalna, gdyż w związku z tym, co dzieje się na Ukrainie, rodzą się w nas nie tylko pytania, ale i wątpliwości. Musimy jednak pamiętać o tym, że dzieci to baczni obserwatorzy, którzy przyglądają się nie tylko otaczającym ich sytuacjom, ale doskonale odczytują również nasze emocje. O ile małe dzieci, szczególnie te w wieku przedszkolnym, nie do końca mogą sobie zdawać sprawę z powagi sytuacji, o tyle starsze z pewnością rozumieją co się dzieje. Dla nas jednak szczególnie jest ważne to, by przygotować dzieci w wieku przedszkolnym na trudne rozmowy – szczególnie te dotyczące wojny.

Jak rodzice mogą rozmawiać z dziećmi o wojnie?

Przede wszystkim zacznijmy od tego, by nie popadać w skrajność. Pozwólmy również dzieciom podzielić się emocjami i dajmy im czas na zadawanie pytań. Dziecko na swój sposób będzie starało się zrozumieć tę trudną sytuację, ale rolą rodzice jest wspieranie go. Pamiętajmy przede wszystkim o szacunku dla naszych pociech. Do dzieci także docierają informacje ze świata, maluchy obserwują reakcje rodziców. Maluchy natrafiając na relacje z wojny mogą odczuwać strach, niepokój i jednocześnie poczucie zagrożenia. To wszystko rzecz jasna jest adekwatne do tego, co spotkało nas w ostatnim czasie, gdyż my, dorośli odczuwamy podobnie. Musimy jednak wiedzieć o tym, że tak naprawdę dzieci, kiedy zaczynają rozumieć to, co dzieje się w otaczających świecie, bardzo szybko pojmą także to, czym jest wojna. Oczywiście dzieci w wieku przedszkolnym, czyli na przykład trzylatki i czterolatki, niekoniecznie od razu zrozumieją komunikaty, które słyszą z mediów, ale już starsze pociechy, z pewnością z takim pojęciem się spotkały.

Zdajemy sobie sprawę z tego, że rozmowa o wojnie jest niezwykle trudna, gdyż tak naprawdę, dopóki człowiek sam tego nie doświadczy, to może sobie wyłącznie wyobrażać, z czym ona się wiąże. Istotne jest jednak to, by uświadomić maluchy, że wojna to absolutne zło, dlatego też budzi w nas trudne emocje. Starajmy się podczas rozmowy z dzieckiem zwrócić uwagę na reakcję malucha i pomóc mu poradzić sobie z tym, co aktualnie odczuwa. Na tym etapie warto skupić się na emocjach dziecka i również o nich porozmawiać. Oczywiście podczas rozmów starajmy zachować się rozsądek i przekazywać wyważone informacje. Pomińmy zbędne komunikaty, których dziecko może nie zrozumieć, a skupmy się na prostych przykładach.

Istotne jest również to, by wyjaśnić dziecku, że wojna ma prawo w każdym z nas budzić lęk i poczucie strachu, ale nie mówmy tego w taki sposób, by dziecko się bało. Oprócz tego, że otaczająca nas rzeczywistość w ostatnim czasie jest niezwykle trudna dla nas wszystkich, naszą rolą jest oswojenie malucha ze strachem, ale również zatrzymanie się na tym, co dzieje się tu i teraz. Istotne jest to, by uświadomić dziecko, co dzieje się za naszą wschodnią granicą, ale przy zaznaczeniu tego, że maluch w tym momencie jest bezpieczny i w naszym kraju panuje spokój. Skoncentrujemy się na rytuałach codzienności i zwyczajnych rzeczach w naszym życiu. Oczywiście nie powinniśmy popadać w skrajność, a tym samym całkowicie pominąć trudny temat, gdyż jak już wspomnieliśmy, prędzej czy później dziecko samo trafi do nas z pytaniem.

Prywatne przedszkole Rzeszów, czyli Akademia Małego Inżyniera radzi, jak rozmawiać o trudnych tematach

Bez względu na to, jak trudny temat zamierzamy podjąć z dzieckiem, pamiętajmy, że rozmowa to proces, do którego powinniśmy mieć szacunek. Im trudniejszy pojawi się temat do roztrząsania, tym wymaga od nas jako rodziców czy opiekunów przygotowania odpowiedniej przestrzeni. W sytuacji, kiedy dziecko zmaga się z różnymi troskami, powinniśmy je wysłuchać i skupić się na jego aktualnych problemach. Dlatego też odłóżmy na bok telefon, porządki, czy inne czynności, które w danej chwili nas pochłaniają. Ogromne znaczenie ma tutaj komfort dziecka.

Szczególnie ważne jest to, by w trudnych tematach dziecko mogło porozmawiać z rodzicami czy opiekunami, gdyż to właśnie oni najlepiej znają własne dzieci. To właśnie ta pozycja pozwala nam na zrozumienie ich perspektywy niż ktokolwiek inny. Starajmy się zaangażować w rozmowę, gdyż dziecko wtedy poczuje się docenione. Nasze zachowanie powinno być adekwatne do uczuć malucha, a już na pewno nie warto pozostawać biernym. Ogromnie ważne jest również to, by starać się zrozumieć nasze dziecko i stworzyć mu warunki takie, aby nie czuło się skrępowane w wyrażaniu swoich poglądów. Jeżeli maluch chce z nami porozmawiać, warto by robił to swobodnie i mógł w pełni rozwijać swoje myśli. Dawajmy jasne komunikaty, że zrozumieliśmy jego wypowiedzi, co jest szczególnie ważne w przypadku małych dzieci. Wspomnieliśmy o tym, że dzieci w wieku przedszkolnym dopiero uczą się rozumieć otaczający je świat, dlaczego pozwólmy im na to, by mogły nam wyjaśnić swoją perspektywę. Jako rodzice i opiekunowie powinniśmy słyszeć, a nie tylko wyłącznie słuchać.

Zajęcia dla dzieci, czyli niepubliczne przedszkole Rzeszów a rozmowy o wojnie

Z naszej strony, jako osób, którym powierzacie swoje największe skarby, jest dbanie o ich komfort i zapewnienie im najlepszych warunków do rozwoju na czas opieki. Nasz zespół składa się z wykwalifikowanych pedagogów, dlatego też dokładamy wszelkich starań, by nawet w obliczu aktualnej sytuacji politycznej za naszą wschodnią granicą zapewnić naszym wychowankom najlepsze warunki rozwoju. W przypadku, kiedy dzieci podejmują temat wojny, dokładamy wszelkich starań, by dać im poczucie bezpieczeństwa oraz ostrożnie rozmawiać na trudne tematy.

Wychowanie przedszkolne w trudnych czasach

W naszym przedszkolu w Rzeszowie wszelkie zajęcia dla dzieci staramy się prowadzić w sposób najbardziej bliskościowy oraz zwracać uwagę na indywidualne potrzeby i predyspozycje naszych wychowanków. Z naszej strony możemy zatem doradzić, że rozpoczynając rozmowę z dzieckiem o wojnie, powinniśmy się zawsze wykazywać dużą uważnością. Zacznijmy od tego, by wysłuchać co do powiedzenia ma dziecko i jaką wiedzę na dany temat posiada. Cierpliwie skupmy się na zadawanych przez nie pytaniach, by później móc rozwiać wątpliwości. Tak naprawdę nie powinniśmy być zaskoczeni, gdyż jak wiemy, od najmłodszych lat dzieci zadają nam różnego rodzaju pytania – mniej lub bardziej skomplikowane. Nawet z trudnymi rozmowami nie powinniśmy czekać do ostatniej chwili, a maluch tym samym powinien być oswajany z różnymi okolicznościami i emocjami. Starajmy się również dostosować zarówno nasz język, jak i dobierać takie komunikaty, które będą w pełni zrozumiałe przez nasze pociechy.

Pamiętajmy również o tym, by wszystkie rozmowy, nawet trudne, odbywały się spokojnym tonem. Istotne jest, by używać języka dopasowanego do wieku dziecka i akceptować jego emocje. Dziecko będzie potrzebowało czasu na przyswojenie nowych informacji, dlatego też nie wymagajmy od niego, że zrozumie wszystko od razu. Ponadto powinniśmy wyjaśniać tyle, ile uważamy za konieczne i na pewno nie przytłaczać malucha informacjami. Starajmy się także ograniczyć korzystanie z teleodbiorników, gdyż jak wiemy, przekaz w nich podawany nie jest on dostosowany do wieku dziecka, dlatego też może wzbudzać w nich lęk.

Podsumowanie

Każda rozmowa to wartościowa lekcja i wzajemne poznawanie się. Jeżeli dziecko zadaje nam trudne pytania i oczekuje wyjaśnienia, doceńmy to w sposób szczególny, gdyż otwiera się na nas i szczególnie nam ufa. Jeżeli przedstawia nam swoją perspektywę, wykorzystajmy to dobrze, że możemy być gośćmi w jego świecie i spożytkujmy to zaproszenie możliwie jak najlepiej.